Phụ nữ vùng cao vượt khó, tự chủ cuộc đời

2

QTO – Giữa đại ngàn hùng vĩ của phía Tây Quảng Trị, nơi những bản làng từng in hằn dấu vết nhọc nhằn mưu sinh, một sự chuyển mình thầm lặng nhưng mạnh mẽ đang diễn ra. Đời sống của những người phụ nữ tại các xã A Dơi, Hướng Phùng hay Lìa đã và đang khởi sắc. Nhờ sự đồng hành của các chương trình mục tiêu quốc gia, các chính sách ưu tiên hỗ trợ vùng đồng bào dân tộc thiểu số cùng sự vào cuộc quyết liệt của các cấp Hội Phụ nữ, phụ nữ vùng cao không chỉ cải thiện cuộc sống mà còn trở thành nhân tố then chốt, kiến tạo sự phát triển bền vững cho mỗi cộng đồng.

Trao quyền kinh tế – Khai mở lối tự chủ cho phụ nữ miền núi

Thuở trước, nghèo khó dường như là một vòng lặp định mệnh. Người phụ nữ gắn bó với nương rẫy, canh tác sắn, lúa và phó mặc thu nhập cho sự khắc nghiệt của thời tiết. Nhưng giờ đây, nhờ những chương trình hỗ trợ sinh kế, họ đã có thêm những lựa chọn mới, và quan trọng hơn cả, họ có quyền được lựa chọn con đường của chính mình.

Tại thôn Ra Po, câu chuyện của chị Hồ Thị Dung là một minh chứng sống động. Từ nguồn con giống được hỗ trợ ban đầu, chị đã từng bước gây dựng đàn lợn bản, mở rộng chuồng trại, đồng thời kết hợp chăn nuôi với trồng keo tràm, chuối và cà phê. Những công việc tưởng chừng quen thuộc nay được thực hiện theo kỹ thuật tiên tiến, có tính toán khoa học, có kế hoạch rõ ràng.

Buổi tuyên truyền của phụ nữ thôn La Reo, xã A Dơi. MH
Buổi tuyên truyền nâng cao nhận thức của hội viên phụ nữ thôn La Reo, xã A Dơi – Ảnh: M.H

Chị Dung bộc bạch: “Nuôi lợn bản mang lại thu nhập ổn định hơn nhiều so với trồng sắn, mỗi năm có thể sinh sản hai lứa. Mô hình này không chỉ giúp gia đình tôi cải thiện đời sống mà còn trao cho tôi sự tự tin, rằng mình hoàn toàn có khả năng làm kinh tế, có thể tự quyết định hướng đi cho gia đình”.

Ở xã Lìa, nhiều phụ nữ đã chuyển mình từ tập quán canh tác cũ kỹ, mạnh dạn tiếp cận các mô hình nuôi dê, nuôi gà, trồng cây bản địa. Từ những khoản vay ưu đãi nhỏ, cùng những buổi tập huấn kỹ thuật tưởng chừng giản dị, đã trở thành “chìa khóa vàng” mở ra chân trời sinh kế mới.

Chị Hồ Thị Nguyệt, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) xã Lìa, phấn khởi chia sẻ: “Giờ đây, chị em đã tự tin hơn khi làm chủ kinh tế. Có thu nhập ổn định, họ có điều kiện tốt hơn để chăm lo cho con cái được học hành đầy đủ, không còn vất vả như trước nữa”.

Sự đồng hành không chỉ dừng lại ở việc cung cấp con giống hay nguồn vốn. Điều lớn lao hơn cả chính là sự thay đổi trong nhận thức – một bước chuyển khó khăn nhưng vô cùng bền vững. Tại thôn La Reo, các câu lạc bộ “Cha mẹ nuôi con khỏe” đã trở thành diễn đàn để chị em học hỏi cách chăm sóc con cái một cách khoa học. Những kiến thức về dinh dưỡng, sức khỏe, sự phát triển của trẻ nhỏ, vốn dĩ xa lạ trước đây, nay đã trở nên gần gũi và thiết thực.

Chị Hồ Thị A Ran cho biết: “Chúng tôi mong muốn nhận được thêm sự hỗ trợ về con giống, cây trồng, được vay vốn và được trang bị kiến thức về trồng trọt, chăn nuôi. Những mong muốn này không chỉ là nhu cầu trước mắt, mà còn là khát vọng để gia đình chị em trong thôn cùng nhau vươn lên thoát nghèo bền vững”.

Từ sự hỗ trợ của Dự án 8, cùng sự đồng hành của các tổ chức và chính quyền địa phương, một nền tảng vững chắc đã được kiến tạo. Các mô hình nuôi lợn bản, nuôi dê, nuôi gia cầm… không chỉ mang lại thu nhập ổn định mà còn giúp phụ nữ vùng cao khẳng định rõ rệt vai trò của mình trong gia đình. Họ không còn là người đứng phía sau, mà trở thành người cùng quyết định các vấn đề kinh tế, người giữ nhịp phát triển của tổ ấm. Từ đó, vị thế của người phụ nữ trong cộng đồng cũng từng bước được nâng tầm.

Ở nhiều bản làng, chân dung người phụ nữ đã hoàn toàn khác: tự tin hơn, chủ động hơn, dám nghĩ, dám làm. Họ không chỉ làm tròn vai trò nuôi con, giữ nhà mà còn biết tính toán làm ăn, biết tiết kiệm, biết đầu tư cho tương lai. Hơn thế, họ còn tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, các câu lạc bộ để không ngừng phát triển bản thân.

Hành trình chuyển mình: Những chặng đường tiếp nối

Dù vậy, con đường phía trước vẫn còn nhiều thử thách cam go. Địa hình hiểm trở, điều kiện kinh tế còn eo hẹp, tập quán sản xuất chưa đồng bộ… vẫn là những rào cản lớn. Tuy nhiên, giữa muôn vàn khó khăn ấy, điều đáng quý nhất chính là ngọn lửa niềm tin đã được thắp lên. Khi phụ nữ có cơ hội, họ sẽ biết cách biến thách thức thành động lực mạnh mẽ.

Đoàn viên thanh niên xã A Dơi tham gia văn nghệ ở địa phương.MH
Đoàn viên thanh niên xã A Dơi hăng hái tham gia hoạt động văn nghệ tại địa phương – Ảnh: M.H

Trong 5 năm triển khai Dự án 8 tại Quảng Trị, các cấp Hội Phụ nữ đã thành lập 258 tổ truyền thông cộng đồng, cùng với 72 “địa chỉ tin cậy” được hình thành. Đây chính là những điểm tựa vững chắc, an toàn cho phụ nữ vùng cao.

Chị Nguyễn Phương Hạnh, Phó Chủ tịch UBND xã A Dơi, chia sẻ: “Phong trào thi đua của phụ nữ trên địa bàn xã ngày càng có nhiều chuyển biến tích cực, đóng góp quan trọng vào sự phát triển kinh tế địa phương và thúc đẩy bình đẳng giới. Nhiều hội viên phụ nữ hiện nay rất năng động, tích cực tham gia các hoạt động phát triển kinh tế hộ gia đình, triển khai các mô hình kinh doanh hiệu quả, phù hợp với điều kiện địa phương để từng bước nâng cao chất lượng cuộc sống. Đồng thời, vai trò của phụ nữ trong gia đình và xã hội ngày càng được khẳng định rõ ràng và mạnh mẽ hơn”.

Đồng hành cùng phụ nữ vùng cao không phải là sự hỗ trợ nhất thời, mà là một hành trình dài hơi, bền bỉ. Hành trình ấy không chỉ dừng lại ở những hỗ trợ trước mắt, mà còn là quá trình vun đắp niềm tin và khơi dậy sức mạnh nội tại. Nó bắt đầu từ những điều rất nhỏ: một con giống, một buổi tập huấn kiến thức hay một lời động viên chân thành. Khi người phụ nữ có thể làm chủ cuộc sống của mình, khi người chồng, người cha trong gia đình có sự sẻ chia, thấu hiểu, họ sẽ có thêm niềm tin để nuôi dưỡng những đứa trẻ tốt hơn, xây dựng những gia đình vững chắc hơn, và từ đó kiến tạo một cộng đồng phát triển bền vững.

Minh Hiển