Bộ máy mới vận hành: Tác động thay đổi cuộc chơi?

Trường Sơn, một xã biên giới miền núi với địa hình rộng lớn, dân cư phân tán và đa dạng sắc tộc, đã đối mặt nhiều thử thách trong quá trình sắp xếp, tái tổ chức các thôn, bản. Để đảm bảo sự thành công, xã đã chuẩn bị chu đáo về tổ chức, nhân sự, nghiên cứu kỹ lưỡng các yếu tố địa hình, dân cư, văn hóa và đặc biệt là lấy ý kiến rộng rãi để nhận được sự đồng thuận cao. Sau quá trình này, Trường Sơn đã giảm số thôn, bản từ 28 xuống còn 15, với bộ máy tại các khu dân cư mới đã đi vào ổn định cơ bản, vận hành thông suốt, duy trì hiệu quả các nhiệm vụ chính trị, kinh tế – xã hội. Việc sắp xếp không chỉ tinh gọn bộ máy mà còn giúp duy trì sự ổn định, gắn kết cộng đồng, bảo tồn bản sắc văn hóa đặc thù vùng biên, đồng thời góp phần củng cố quốc phòng, an ninh và thúc đẩy phát triển toàn diện của địa phương.

QTO – Đối mặt với đặc thù là một xã biên giới rộng lớn, dân cư phân tán cùng sự đa dạng sắc tộc, Trường Sơn đã trải qua không ít thử thách trong quá trình sắp xếp, tái tổ chức các thôn, bản. Tuy nhiên, nhờ sự chuẩn bị chu đáo về mặt tổ chức, nhân sự và khả năng khơi gợi sự đồng thuận sâu rộng từ quần chúng, đến nay, bộ máy tại các khu dân cư mới đã đi vào ổn định cơ bản, vận hành thông suốt, đảm bảo liên tục các nhiệm vụ chính trị tại cơ sở.

Bảo toàn Bản Sắc Đặc Thù Vùng Biên

Trước giai đoạn sắp xếp, xã Trường Sơn bao gồm 28 thôn, bản (trong đó có 9 thôn và 19 bản) với tổng số 2.197 hộ dân. Đáng chú ý, cộng đồng dân tộc thiểu số Bru-Vân Kiều chiếm tỷ lệ đáng kể, 53,41% tổng dân số. Vùng đất này có địa hình rộng lớn, phần lớn là đồi núi, với nhiều khu dân cư biệt lập, cách xa trung tâm xã và bị chia cắt bởi hệ thống sông suối. Nền kinh tế chủ yếu xoay quanh sản xuất nông, lâm nghiệp, chăn nuôi và hoạt động quản lý, bảo vệ rừng. Mặc dù thu nhập đã có những cải thiện nhất định, vẫn còn ở mức thấp so với bình quân chung của tỉnh.

Trong những năm gần đây, hệ thống hạ tầng thiết yếu như giao thông, điện lưới, trường học, cơ sở y tế và nhà văn hóa cộng đồng đã từng bước được đầu tư, góp phần nâng cao đáng kể điều kiện sinh hoạt cho cư dân. Tuy nhiên, thách thức vẫn còn hiện hữu trong việc phát triển đồng bộ cơ sở hạ tầng do đặc điểm địa bàn rộng lớn và mật độ dân cư phân tán.

Về khía cạnh văn hóa-xã hội, cộng đồng người Kinh và Bru-Vân Kiều tại Trường Sơn đã xây dựng một truyền thống đoàn kết, gắn bó bền chặt qua nhiều thế hệ. Các phong tục, tập quán đặc trưng như Lễ hội chùa Kim Phong-núi Thần Đinh hay Lễ hội trỉa lúa của đồng bào Bru-Vân Kiều vẫn được trân trọng gìn giữ và phát huy, kiến tạo nên bản sắc văn hóa độc đáo, riêng biệt cho địa phương.

Toàn cảnh một phần xã Trường Sơn – Ảnh: P.P

Nhận thức sâu sắc chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về việc sắp xếp, tái tổ chức thôn, bản nhằm tiếp tục đổi mới, tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị cơ sở, xã Trường Sơn đã nghiêm túc triển khai theo đúng quy định của Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2025. Với vị thế đặc thù là một xã miền núi, biên giới, công tác sắp xếp không chỉ hướng tới mục tiêu giảm thiểu đầu mối mà còn phải đảm bảo sự gắn kết cộng đồng, hài hòa với điều kiện sinh hoạt, bản sắc văn hóa và đặc biệt là yêu cầu củng cố quốc phòng, an ninh khu vực biên giới.

Ông Hoàng Mạnh Hà, Chủ tịch UBND xã Trường Sơn, nhấn mạnh rằng ngay từ giai đoạn xây dựng đề án, chính quyền địa phương đã tiến hành nghiên cứu kỹ lưỡng các đặc điểm về địa hình, dân cư và văn hóa của từng khu vực, nhằm đảm bảo phương án sắp xếp tối ưu và phù hợp nhất với thực tiễn.

“Ngoài việc tổ chức lấy ý kiến rộng rãi từ cán bộ, đảng viên và toàn thể Nhân dân, xã còn chủ động tham khảo ý kiến quý báu từ các già làng, người có uy tín trong cộng đồng. Quá trình sắp xếp đặc biệt coi trọng các yếu tố như lịch sử hình thành của từng bản làng, bản sắc văn hóa độc đáo, phong tục tập quán, điều kiện giao thông, sinh hoạt của người dân, cũng như các yêu cầu thiết yếu về quốc phòng, an ninh tại khu vực biên giới. Điều đáng khích lệ là đề án đã nhận được sự đồng thuận cao từ phía Nhân dân”, ông Hà chia sẻ.

Vận Hành Ổn Định và Hiệu Quả

Hậu sắp xếp, ông Hồ Văn Quý, nguyên Bí thư Chi bộ bản Cổ Tràng, đã được chỉ định đảm nhiệm chức vụ Phó Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng bản Rào Tràng – một đơn vị hành chính mới hình thành từ việc sáp nhập hai bản Cổ Tràng và Cây Sú, với tổng số 133 hộ và 554 nhân khẩu. Theo ông Quý, kinh nghiệm dày dặn trong công tác cơ sở đã tạo điều kiện thuận lợi cho ông khi tiếp nhận nhiệm vụ mới, bất chấp thách thức về địa bàn rộng và đời sống cư dân còn nhiều khó khăn.

“Ngay sau khi nhận nhiệm vụ, chúng tôi đã dành nhiều thời gian trực tiếp xuống cơ sở, gặp gỡ bà con để lắng nghe tâm tư, nguyện vọng và kịp thời giải quyết các vấn đề phát sinh. Bản cũng đã tổ chức họp toàn dân, tiếp tục triển khai hiệu quả các chương trình phát triển kinh tế-xã hội theo định hướng chung của xã, đảm bảo công tác sắp xếp không gây gián đoạn các nhiệm vụ quan trọng tại cơ sở. Hiện tại, chúng tôi đang tập trung đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân phát triển rừng gỗ lớn, hỗ trợ đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng và chủ động xây dựng các phương án phòng, chống thiên tai trước mùa mưa bão”, ông Quý cho biết.

Dọc theo dòng suối Cạc, bản Trung Sơn mới đã được hình thành từ sự sáp nhập của bản Cây Cà và bản Trung Sơn (cũ), hiện có 157 hộ dân. Là một cán bộ trẻ, lần đầu tiên đảm nhiệm cương vị Trưởng bản, anh Hồ Ninh (sinh năm 1996) thừa nhận áp lực ban đầu là không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, nhờ sự hỗ trợ đắc lực từ cấp ủy, chính quyền và những cán bộ đi trước, anh đã nhanh chóng hòa nhập và bắt nhịp với công việc.

“Tôi đã dành rất nhiều thời gian đến từng hộ dân để lắng nghe sâu sắc tâm tư, nguyện vọng của bà con. Bản đã tổ chức thành công hội nghị toàn dân, đồng thời thành lập nhóm Zalo để tối ưu hóa công tác điều hành và trao đổi thông tin. Song song đó, chúng tôi đang tiến hành xây dựng hương ước cho bản mới, trên cơ sở kế thừa những quy định phù hợp từ hai bản cũ, nhằm đảm bảo vừa gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống, vừa tuân thủ các quy định hiện hành và nhận được sự đồng thuận cao từ cộng đồng dân cư”, anh Ninh chia sẻ.

Ông Đặng Văn Bình, Bí thư Đảng ủy xã Trường Sơn, cho biết ngay sau khi nghị quyết sắp xếp được công bố, Đảng ủy xã đã chỉ đạo các chi bộ tiến hành rà soát, bổ sung quy chế làm việc; phân công nhiệm vụ cụ thể cho cấp ủy, đảng viên; kiện toàn đội ngũ nhân sự tại các khu dân cư mới. Đồng thời, công tác bàn giao hồ sơ, tài liệu và các đầu việc đã được tổ chức đầy đủ, đảm bảo hệ thống chính trị tại cơ sở vận hành liên tục, không bị gián đoạn.

Tính đến thời điểm hiện tại, bộ máy tại các khu dân cư mới đã cơ bản ổn định; việc triển khai các nhiệm vụ trọng tâm về phát triển kinh tế-xã hội, công tác xây dựng Đảng và phục vụ Nhân dân được duy trì thông suốt. Tình hình tư tưởng của đội ngũ cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân nhìn chung ổn định, chưa ghi nhận phát sinh các vấn đề phức tạp sau quá trình sắp xếp.

Trong thời gian tới, Đảng ủy xã Trường Sơn sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền sâu rộng; tổ chức các khóa tập huấn chuyên sâu nhằm nâng cao kỹ năng lãnh đạo, điều hành cho đội ngũ cán bộ thôn, bản; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát; đồng thời đặc biệt chú trọng đầu tư vào cơ sở hạ tầng, đặc biệt là hệ thống nhà văn hóa, nhằm đáp ứng tối ưu yêu cầu hoạt động của các khu dân cư mới.

Theo Bí thư Đảng ủy xã Trường Sơn Đặng Văn Bình, việc sắp xếp thôn, bản tại khu vực biên giới không chỉ đơn thuần là mục tiêu tinh gọn bộ máy mà còn đóng góp thiết yếu vào việc duy trì sự ổn định vững chắc của cộng đồng dân cư. Khi bộ máy mới sớm đi vào vận hành hiệu quả, các chủ trương, chính sách sẽ được triển khai một cách đồng bộ hơn, tạo dựng nền tảng vững chắc để địa phương phát huy tối đa nội lực, thúc đẩy toàn diện sự phát triển kinh tế-xã hội và củng cố vững chắc quốc phòng, an ninh ngay từ cấp cơ sở.

Phan Phương