Bộ Xây dựng sẽ chịu trách nhiệm triển khai công tác kiểm định khí thải bắt buộc đối với xe mô tô, xe gắn máy lưu thông trên đường bộ, theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia có hiệu lực từ ngày 30/6/2026. Với hơn 70 triệu xe máy trên cả nước, ước tính cần khoảng 5.000 cơ sở kiểm định để đáp ứng nhu cầu. Để khuyến khích các tổ chức, cá nhân tham gia, Bộ Xây dựng đang hoàn thiện dự thảo nghị định nới lỏng điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm định, điển hình là giảm diện tích tối thiểu cho mỗi thiết bị đo khí thải từ 15m2 xuống 10m2. Mục tiêu là tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ sở, đặc biệt là các cơ sở bảo dưỡng nhỏ, cùng tham gia, đồng thời từ 1/7/2026, Hà Nội sẽ thí điểm vùng phát thải thấp để hạn chế và tiến tới cấm các phương tiện không đạt chuẩn, góp phần giảm ô nhiễm môi trường.
Bộ Xây dựng sẽ đảm nhiệm việc triển khai công tác kiểm định khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy lưu thông trên đường bộ, tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật hiện hành.
Hiện nay, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chính thức ban hành Thông tư số 92/2025/TT-BNNMT, quy định Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ, dự kiến có hiệu lực thi hành từ ngày 30/6/2026. Hoạt động kiểm định khí thải các loại phương tiện này bắt buộc phải được thực hiện tại các cơ sở kiểm định đã được cấp chứng nhận đủ điều kiện theo quy định của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ.
Dựa trên chức năng và nhiệm vụ đã được Chính phủ phân công, Bộ Xây dựng sẽ chủ trì tổ chức triển khai công tác kiểm định khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy khi tham gia giao thông đường bộ, đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật.
Thống kê từ Cục Đăng kiểm Việt Nam (thuộc Bộ Xây dựng) cho thấy, cả nước hiện có hơn 70 triệu xe mô tô, xe gắn máy. Để đáp ứng đầy đủ nhu cầu kiểm định khí thải cho số lượng phương tiện này, ước tính cần khoảng 5.000 cơ sở kiểm định đủ điều kiện.
 |
| Thành phố Hồ Chí Minh hiện đang sở hữu gần 12,7 triệu phương tiện giao thông, đóng vai trò là một trong những nguồn phát thải chính. Ảnh minh họa: Tiến Lực/TTXVN |
Bộ Xây dựng đang trong quá trình hoàn thiện dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 166/2024 của Chính phủ, vốn quy định về các điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm định xe cơ giới; tổ chức và hoạt động của cơ sở đăng kiểm; cũng như niên hạn sử dụng của xe cơ giới. Đáng chú ý, dự thảo này đề xuất nới lỏng các điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm định khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy, nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các tổ chức, cá nhân tham gia lĩnh vực này.
Dự thảo đề xuất điều chỉnh điều kiện đối với các cơ sở kiểm định khí thải xe mô tô, xe gắn máy cố định, theo đó chỉ yêu cầu diện tích tối thiểu 10m2 cho mỗi thiết bị đo khí thải, giảm so với quy định 15m2 hiện hành.
Đề xuất này được xây dựng trên cơ sở kết quả khảo nghiệm và đánh giá lại diện tích tối thiểu cần thiết để bố trí một vị trí phục vụ kiểm định khí thải xe mô tô, xe gắn máy, khẳng định việc giảm điều kiện về diện tích tối thiểu xuống 10m2 là hoàn toàn phù hợp.
Theo cơ quan soạn thảo, quy định này nhằm mục đích tạo điều kiện thuận lợi và khuyến khích các tổ chức, cá nhân, đặc biệt là các cơ sở bảo hành, bảo dưỡng xe mô tô, xe gắn máy có quy mô nhỏ, cùng tham gia cung cấp dịch vụ kiểm định khí thải.
Dự thảo cũng quy định rõ ràng rằng, các cơ sở đăng kiểm xe cơ giới muốn thực hiện kiểm định và cấp giấy chứng nhận kiểm định khí thải cho xe mô tô, xe gắn máy cần phải đảm bảo thiết bị đo khí thải có tích hợp phần mềm quản lý kiểm định khí thải chuyên biệt, đồng thời phải bố trí khu vực riêng biệt dành cho hoạt động kiểm định khí thải các loại phương tiện này.
Thông tư số 92/2025/TT-BNNMT hiện hành cũng đã quy định cụ thể: Trong những trường hợp cần thiết, phương pháp đo khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ sẽ được áp dụng theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phương pháp đo khí thải do Bộ Xây dựng ban hành.
Trên thực tế, ngay sau thời điểm áp dụng tiêu chuẩn khí thải vào ngày 30/6/2026, từ ngày 1/7/2026, thành phố Hà Nội sẽ triển khai thí điểm mô hình vùng phát thải thấp tại một số phường thuộc Vành đai 1, bao gồm: Hai Bà Trưng, Cửa Nam, Hoàn Kiếm, Ô Chợ Dừa, Văn Miếu-Quốc Tử Giám, Ba Đình, Giảng Võ, Ngọc Hà và Tây Hồ.
Trong các vùng phát thải thấp này, xe mô tô và xe gắn máy sử dụng xăng sẽ bị cấm lưu thông tùy theo khung giờ hoặc khu vực cụ thể; các phương tiện hành nghề trên nền tảng ứng dụng cũng sẽ không được phép hoạt động. Đối với ô tô không đạt tiêu chuẩn khí thải mức 4, thành phố sẽ áp dụng biện pháp hạn chế, và tiến tới cấm hoàn toàn việc lưu thông vào các khu vực này theo từng thời điểm hoặc tuyến đường quy định.
Loạt quy định về kiểm soát khí thải và việc thiết lập các vùng phát thải thấp không chỉ có ý nghĩa trong việc khoanh vùng hạn chế các phương tiện gây ô nhiễm môi trường, giảm thiểu ô nhiễm không khí, mà còn góp phần quan trọng vào việc loại bỏ các xe không đạt chuẩn khí thải khỏi lưu thông, từ đó hạn chế đáng kể tác động tiêu cực đến môi trường.
Theo TTXVN/Báo Tin tức và Dân tộc
