Nơi 14 TNXP hy sinh: Di tích lịch sử cấp tỉnh tại Quảng Trạch được xếp hạng

Ngày 9/11, UBND tỉnh đã chính thức công nhận "Nơi hy sinh của 14 Thanh niên xung phong (TNXP) thuộc Đơn vị B4-C906, tỉnh Ninh Bình tại cầu Hồ" thuộc xã Quảng Trạch là Di tích lịch sử cấp tỉnh. Địa điểm này là nơi 14 TNXP Ninh Bình cùng 8 người dân địa phương đã thiệt mạng trong trận bom Mỹ vào ngày 21/11/1970 khi các TNXP đang làm nhiệm vụ đảm bảo giao thông chi viện chiến trường miền Nam. Sự kiện này là dấu son bi tráng, khắc sâu chủ nghĩa anh hùng cách mạng, lòng yêu nước và tinh thần cống hiến của thế hệ trẻ. Việc xếp hạng di tích nhằm bảo tồn truyền thống, giáo dục thế hệ mai sau và tạo cơ sở pháp lý để xây dựng công trình tưởng niệm trang trọng tại khu vực cầu Hồ, tri ân sự hy sinh cao cả của các anh hùng liệt sĩ.

QTO – Ngày 9/11, Ủy ban nhân dân (UBND) xã Quảng Trạch thông tin rằng UBND tỉnh đã chính thức công nhận “Nơi hy sinh của 14 Thanh niên xung phong (TNXP) thuộc Đơn vị B4-C906, tỉnh Ninh Bình tại cầu Hồ vào ngày 21/11/1970, thuộc địa phận xã Quảng Trạch, tỉnh Quảng Trị” là Di tích lịch sử cấp tỉnh.

Dựa trên hồ sơ lịch sử được UBND xã Quảng Trạch dày công thu thập, rà soát và đối chiếu, vào ngày 21/11/1970, hai máy bay chiến đấu của Mỹ đã bất ngờ tiến công từ hướng biển, nhắm vào khu vực Cảnh Dương trước khi bay sâu vào địa phận xã Quảng Hưng, thuộc huyện Quảng Trạch (nay là một phần của tỉnh Quảng Trị, trước đây thuộc Quảng Bình). Chúng đã dội bom dữ dội xuống khu vực cầu Hồ, nằm tại thôn Hòa Bình, trên tuyến Quốc lộ 1, đoạn qua địa bàn xã Quảng Hưng.

Trận bom ác liệt đó đã cướp đi sinh mạng của 14 TNXP đến từ tỉnh Ninh Bình đang làm nhiệm vụ tại khu vực này. Cùng lúc, 8 người dân địa phương sống tại chòm Sanh Nganh cũng đã thiệt mạng một cách oan nghiệt. Các TNXP quê hương Ninh Bình đã tình nguyện rời xa quê nhà, dấn thân vào “tuyến lửa” Quảng Bình cũ để đảm bảo giao thông thông suốt, vận chuyển lực lượng, lương thực và vũ khí thiết yếu nhằm chi viện cho chiến trường miền Nam.

Địa điểm ghi dấu sự hy sinh bi tráng của 14 thanh niên xung phong quê Ninh Bình tại cầu Hồ vừa được vinh danh là Di tích lịch sử cấp tỉnh – Ảnh: B.T

Sự hy sinh anh dũng của 14 TNXP tại cầu Hồ là một dấu son bi tráng, khắc sâu chủ nghĩa anh hùng cách mạng, thể hiện lòng yêu nước nồng nàn, tinh thần quả cảm, ý chí kiên cường và sự cống hiến quên mình của thế hệ trẻ trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Sự kiện đau thương tại chứng tích cầu Hồ ngày 21/11/1970 không chỉ ghi dấu sự hy sinh cao cả của những người con ưu tú từ Ninh Bình mà còn là minh chứng hùng hồn cho tình đoàn kết keo sơn, gắn bó mật thiết giữa hai vùng đất trong những năm tháng chiến tranh khốc liệt.

Ông Dương Ngọc Tú, Phó Chủ tịch Thường trực UBND xã Quảng Trạch, nhấn mạnh rằng việc khu vực cầu Hồ được UBND tỉnh xếp hạng Di tích lịch sử cấp tỉnh là sự ghi nhận xứng đáng đối với những giá trị lịch sử và ý nghĩa to lớn của địa điểm này. Đồng thời, đây cũng là cơ sở pháp lý quan trọng để địa phương có thể bảo tồn, phát huy truyền thống cách mạng vẻ vang và giáo dục sâu sắc cho thế hệ trẻ về sự hy sinh cao cả của các anh hùng liệt sĩ. UBND xã cũng đã đề xuất các phương án xây dựng bia ghi dấu sự kiện, khu tưởng niệm hoặc các công trình tri ân phù hợp nhằm tưởng nhớ 14 TNXP đã hy sinh và những người dân vô tội đã thiệt mạng.

Hiện tại, khu đất thuộc khu vực cầu Hồ nơi 14 TNXP hy sinh đã được quy hoạch và khoanh vùng bảo vệ với diện tích 1.000m² tại thôn Hòa Bình để triển khai xây dựng công trình tưởng niệm. Địa phương tha thiết mong muốn nhận được sự quan tâm hỗ trợ từ tỉnh, đồng thời kêu gọi các tổ chức, cá nhân và nhà hảo tâm trong và ngoài nước cùng chung tay góp sức để xây dựng một khu tưởng niệm khang trang, xứng tầm với sự hy sinh vĩ đại của các liệt sĩ. Đây sẽ là nơi để nhân dân, thân nhân các liệt sĩ đến thắp nén hương tri ân, đồng thời là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng cho các thế hệ mai sau.

Việc gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử của di tích cầu Hồ không chỉ thể hiện lòng biết ơn sâu sắc đối với các liệt sĩ đã anh dũng hy sinh, mà còn là sự tri ân chân thành đối với quê hương Ninh Bình đã cống hiến những người con ưu tú cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, ông Dương Ngọc Tú cho biết thêm.

Xã Quảng Trạch kỳ vọng xây dựng một công trình tưởng niệm trang trọng tại khu vực cầu Hồ để tri ân sự hy sinh cao cả của 14 thanh niên xung phong tỉnh Ninh Bình – Ảnh: B.T

Quyết định xếp hạng Di tích lịch sử cấp tỉnh của UBND tỉnh nêu rõ: Nghiêm cấm mọi hoạt động xây dựng, khai thác trong những khu vực di tích đã được khoanh vùng bảo vệ.

Trong trường hợp đặc biệt cần sử dụng đất tại khu vực di tích, việc này phải được Chủ tịch UBND tỉnh chấp thuận bằng văn bản. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng UBND xã Quảng Trạch có trách nhiệm thực hiện quản lý nhà nước đối với di tích theo đúng quy định pháp luật hiện hành.

Đ.T