Khám phá năm Ngọ: Dấu ấn định mệnh lịch sử Việt Nam

2

Năm Ngọ trong lịch sử Việt Nam thường mang ý nghĩa đặc biệt, đánh dấu những bước ngoặt vĩ đại, biểu trưng cho sự quật cường, tiến bước không ngừng của dân tộc. Nhiều năm Ngọ là cột mốc quan trọng trong công cuộc bảo vệ độc lập dân tộc, từ Triệu Việt Vương tái lập tự chủ (550), các chiến thắng chống Nguyên Mông đến khởi nghĩa Tây Sơn đại thắng (1786) của Nguyễn Huệ. Năm Giáp Ngọ 1054 chứng kiến việc đổi quốc hiệu thành Đại Việt, mở ra kỷ nguyên phát triển mới. Đặc biệt, năm Canh Ngọ 1930 là thời điểm ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam, và năm Giáp Ngọ 1954 ghi dấu chiến thắng Điện Biên Phủ "lừng lẫy năm châu," tạo động lực cho phong trào giải phóng dân tộc toàn cầu.

Năm Ngọ – biểu tượng của sự quật cường và tiến bước không ngừng, thường xuyên ghi dấu những bước ngoặt lịch sử vĩ đại của dân tộc, từ các cuộc kháng chiến giữ nước đến những công cuộc đổi mới mang tầm quốc gia.

Trong văn hóa Việt Nam, hình tượng con ngựa không chỉ tượng trưng cho sức mạnh, tốc độ và sự bền bỉ mà còn là dấu hiệu của những bước tiến vượt bậc. Lần theo dòng thời gian, các năm Ngọ đã trở thành những cột mốc định mệnh, chứng kiến những chuyển mình lịch sử trọng đại, từ công cuộc bảo vệ độc lập dân tộc trước ngoại bang đến những cải cách kiến tạo đất nước.

Linh vật ngựa đặt ở bờ Bắc sông Hương, thành phố Huế. (Ảnh: Nguyên Lý/TTXVN)
Linh vật ngựa đặt ở bờ Bắc sông Hương, thành phố Huế. (Ảnh: Nguyên Lý/TTXVN)

Hãy cùng nhìn lại những năm Ngọ tiêu biểu đã in đậm dấu ấn trong trang sử vẻ vang của dân tộc Việt Nam.

Năm Canh Ngọ (550): Triệu Việt Vương tái lập nền tự chủ quốc gia

Sau khi Nhà nước Vạn Xuân được thành lập, chính quyền phong kiến phương Bắc liên tục tìm cách xâm lược và áp đặt ách đô hộ lên đất nước ta.

Vào năm 550, vua nhà Lương cử Trần Bá Tiên giữ chức Thứ sử Giao Châu nhằm tiếp tục chính sách đàn áp nhân dân. Tuy nhiên, nội loạn Hầu Cảnh (548-552) buộc vua Lương phải triệu gấp Trần Bá Tiên về triều ứng cứu.

Tại Giao Châu, Dương Sàn là người duy nhất còn chỉ huy quân đội đối đầu với Triệu Việt Vương. Nắm bắt thời cơ quý báu này, tháng Giêng năm Canh Ngọ 550, Triệu Quang Phục đã phát động cuộc phản công quyết liệt, tiêu diệt Dương Sàn, giải phóng thành Long Biên và tái lập hoàn toàn quyền tự chủ trên toàn cõi đất nước.

Năm Bính Ngọ (766): Khởi nghĩa Phùng Hưng bùng nổ, khẳng định ý chí quật cường

Năm 766, Phùng Hưng, một nhân tài kiệt xuất đến từ quận Đường Lâm (nay thuộc thị xã Sơn Tây, Hà Nội), trước sự căm ghét sâu sắc chính sách cai trị hà khắc của quan lại nhà Đường và lòng căm phẫn sục sôi trong dân chúng, đã lãnh đạo một cuộc khởi nghĩa lớn chống lại chính quyền đô hộ.

Phùng Hưng dẫn quân vây hãm thành Tống Bình (Hà Nội). Cao Chính Bình, viên quan đô hộ nhà Đường tại nước ta, vì quân lính tổn thất nặng nề, buộc phải cố thủ trong thành, rồi lâm bệnh nặng và qua đời trong nỗi lo sợ. Phùng Hưng sau đó đã chiếm lĩnh thành trì và nắm quyền điều hành chính sự.

Sau khi ngài qua đời vào năm 791, nhân dân đã lập đền thờ và tôn vinh Phùng Hưng là Bố Cái Đại Vương, nhằm ghi nhớ công lao to lớn của ông trong việc đánh đuổi giặc ngoại xâm, cứu nước cứu dân.

Năm Giáp Ngọ (1054): Triều Lý chính thức đổi quốc hiệu thành Đại Việt, mở ra kỷ nguyên mới.

Ngày mồng 1 tháng 10 năm Giáp Ngọ 1054, Vua Lý Thái Tông băng hà, Thái tử Nhật Tôn kế vị, tức Lý Thánh Tông. Vua Lý Thánh Tông đã quyết định đổi tên nước từ Đại Cồ Việt thành Đại Việt, đánh dấu một giai đoạn phát triển mới của quốc gia.

Năm Mậu Ngọ (1078): Đại thắng quân Tống trên sông Như Nguyệt, “Nam quốc Sơn Hà” vang vọng như tuyên ngôn độc lập.

Năm Mậu Ngọ (1258): Quân dân Đại Việt đại thắng quân Nguyên Mông lần thứ nhất, đập tan âm mưu xâm lược của 30 vạn quân địch.

Năm Nhâm Ngọ (1282): Hội nghị Bình Than được triệu tập dưới sự chủ trì của Vua Trần Thái Tông tại Nam Sách, Hải Dương, vạch ra kế sách kháng chiến chống quân xâm lược Nguyên Mông lần thứ hai.

Năm Bính Ngọ (1426): Chiến thắng Tốt Động-Chúc Động, một dấu son chói lọi trong Khởi nghĩa Lam Sơn chống quân Minh (1418-1428) do Lê Lợi lãnh đạo.

Năm Bính Ngọ (1786): Khởi nghĩa Tây Sơn đại thắng, Anh hùng áo vải Nguyễn Huệ lật đổ các tập đoàn phong kiến, thống nhất giang sơn.

Năm Canh Ngọ (1930): Bùng nổ phong trào cách mạng rộng khắp toàn quốc, đỉnh cao là Xô Viết Nghệ Tĩnh (1930-1931).

Từ ngày 6/1-7/2/1930, Hội nghị hợp nhất các tổ chức Cộng sản, thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam họp ở Hong Kong (Trung Quốc) dưới sự chủ trì của đồng chí Nguyễn Ái Quốc thay mặt cho Quốc tế Cộng sản. Hội nghị hợp nhất có ý nghĩa như là một Đại hội thành lập Đảng. (Ảnh: TTXVN phát)
Từ ngày 6/1-7/2/1930, Hội nghị hợp nhất các tổ chức Cộng sản, thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam họp ở Hong Kong (Trung Quốc) dưới sự chủ trì của đồng chí Nguyễn Ái Quốc thay mặt cho Quốc tế Cộng sản. Hội nghị hợp nhất có ý nghĩa như là một Đại hội thành lập Đảng. (Ảnh: TTXVN phát)

Điểm nhấn quan trọng là ngày 3/2/1930 (mùng 5 Tết Canh Ngọ), dưới sự chủ trì của đồng chí Nguyễn Ái Quốc – đại diện Quốc tế Cộng sản, ba tổ chức Đông Dương Cộng sản Đảng, An Nam Cộng sản Đảng và Đông Dương Cộng sản Liên đoàn đã thống nhất thành một chính đảng duy nhất: Đảng Cộng sản Việt Nam.

Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam đã mở ra một trang sử mới, dẫn dắt cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi vĩ đại này đến thắng lợi vĩ đại khác.

Năm Nhâm Ngọ (1942): Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng tác tập thơ “Nhật ký trong tù” bằng chữ Hán trong suốt 14 tháng bị chính quyền Tưởng Giới Thạch giam cầm tại các nhà lao tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc).

Hình ảnh Lá cờ “Quyết chiến-Quyết thắng” tung bay trên nóc hầm Tướng De Castries, chiều 7/5/1954 là hình ảnh biểu tượng của Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ. (Ảnh: Triệu Đại/TTXVN)
Hình ảnh Lá cờ “Quyết chiến-Quyết thắng” tung bay trên nóc hầm Tướng De Castries, chiều 7/5/1954 là hình ảnh biểu tượng của Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ. (Ảnh: Triệu Đại/TTXVN)

Năm Giáp Ngọ (1954): Chiến thắng Điện Biên Phủ “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu.” Thắng lợi này là một “cột mốc vàng” trong lịch sử Việt Nam, không chỉ là niềm kiêu hãnh của dân tộc mà còn là nguồn cảm hứng lớn lao cho phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới.

Theo TTXVN/Vietnam+