Cù Bai: Điểm đến gần, không thể bỏ lỡ!

Cù Bai từng là vùng biên viễn xa xôi, hiểm trở, nơi đồng bào Vân Kiều chìm trong nghèo khó, thiếu thốn và các hủ tục lạc hậu. Giờ đây, Cù Bai đã thay da đổi thịt với diện mạo nông thôn mới khởi sắc, đời sống kinh tế phát triển nhờ người dân thay đổi tư duy sản xuất, áp dụng khoa học kỹ thuật.
Sự đổi thay này có được nhờ vai trò lãnh đạo hiệu quả của Chi bộ thôn, sự gương mẫu của các già làng, đảng viên, và đặc biệt là sự đồng hành, hỗ trợ toàn diện của Bộ đội Biên phòng từ khai hoang, hướng dẫn kỹ thuật đến xây dựng hạ tầng. Nhờ đó, đời sống vật chất và tinh thần của người dân được nâng cao rõ rệt, hạ tầng thiết yếu đồng bộ, các tập tục lạc hậu dần bị đẩy lùi, góp phần xây dựng một Cù Bai văn minh, ấm no và vững chắc an ninh biên giới.

QTO – Một thời, Cù Bai vang vọng như miền biên viễn xa xôi, gắn liền với huyền thoại Đường Hồ Chí Minh và Đồn Công an nhân dân vũ trang Cù Bai kiên cường trong kháng chiến chống Mỹ, nơi cuộc sống của đồng bào Vân Kiều còn chìm trong muôn vàn thách thức. Giờ đây, Cù Bai đã xích lại gần hơn, khoác lên mình diện mạo của một nông thôn mới khởi sắc, với những cánh đồng lúa nước trải dài tăm tắp, những căn nhà sàn kiên cố, khang trang cùng âm vang rộn rã của tiếng cười nói trẻ thơ tại điểm trường mầm non…

Trong căn nhà gỗ tươm tất, lồng lộng gió núi Trường Sơn miền biên viễn, ông Hồ Văn Tửu, một bậc cao niên uy tín của bản Cù Bai, xã Hướng Lập, chậm rãi hồi tưởng về những tháng ngày khó khăn đã qua của người dân nơi đây.

Cù Bai nằm giữa địa hình hiểm trở, giao thông cách trở. Hiếm hoi lắm mới có một chuyến xe tải chuyên dụng từ Đường Hồ Chí Minh vượt qua bao đèo dốc, suối sâu để đến được bản. Hạ tầng thiết yếu cho giáo dục, y tế, văn hóa và sản xuất của người dân còn vô cùng thiếu thốn. Diện tích lúa nước ít ỏi, năng suất thấp kém; bà con chưa biết cách trồng rừng, chăn nuôi hiệu quả, khiến những ngày đói nghèo lấn át những bữa cơm no đủ…

Hơn thế, nhiều hủ tục đã bám rễ sâu vào tư duy và nếp sống của đồng bào. Khi ốm đau, thay vì đến cơ sở y tế, người dân thường được gia đình tổ chức cúng bái. Phụ nữ bị ép gả chồng từ tuổi 15-16, khi chuyển dạ phải tự mình ra lán dựng tạm ngoài rừng để sinh con; họ phải quần quật lao động từ tờ mờ sáng cho đến khi mặt trời khuất sau dãy núi phía bản Tà Păng, huyện Sê Pôn của nước bạn Lào.

Một góc Cù Bai thanh bình giữa đại ngàn Trường Sơn – Ảnh: H.N

“Cù Bai giờ đây đã thay da đổi thịt rất nhiều”, Trưởng thôn Cù Bai Hồ Văn Đươn tiếp lời, cặn kẽ chia sẻ: Vài năm trở lại đây, đời sống người dân Cù Bai đã ghi nhận những chuyển biến tích cực vượt bậc. Thôn hiện sở hữu 25ha lúa nước, 30ha sắn, 383ha cây bời lời, 19ha rừng tràm, tổng đàn trâu, bò, dê đạt gần 600 con, cùng với 9 ao nuôi thủy sản các loại…

Thành quả này có được là nhờ bà con đã mạnh dạn thay đổi tư duy và phương thức sản xuất. Với cây lúa nước, người dân chú trọng khâu chọn giống, làm đất và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, đưa năng suất lúa bình quân đạt trên 5 tấn/ha. Đối với cây bời lời, nhờ việc chăm sóc đúng kỹ thuật, mỗi hecta cho thu hoạch khoảng 20 tấn vỏ mỗi năm. Lúa đảm bảo lương thực hàng ngày, trong khi nguồn thu từ bán vỏ bời lời, trâu, bò, dê đã giúp trang trải các nhu cầu khác, từng bước nâng cao đời sống.

Hầu hết các hộ gia đình trong bản đã có xe máy, phương tiện nghe nhìn hiện đại, máy móc phục vụ sản xuất. Nhiều gia đình đã xây dựng được những căn nhà ở khang trang, con em được tạo điều kiện học hành chu đáo. Những tập tục lạc hậu dần bị đẩy lùi. Hạ tầng giao thông, thủy lợi, điện lưới, trường mầm non, nhà văn hóa cũng được quan tâm đầu tư xây dựng đồng bộ…

Trong lúc câu chuyện đang rôm rả, anh Hồ Văn Thăng, Bí thư Chi bộ thôn Cù Bai và thiếu tá Nguyễn Minh Tiến, Trạm trưởng Trạm Kiểm soát Biên phòng Cù Bai, Đồn Biên phòng Hướng Lập, có mặt.

Theo anh Thăng, sự đổi thay của Cù Bai ngày nay mang dấu ấn quan trọng từ vai trò lãnh đạo của chi bộ thôn trong việc xây dựng và triển khai hiệu quả các chủ trương giảm nghèo, nâng cao chất lượng hoạt động của các đoàn thể chính trị-xã hội.

Chi bộ với 27 đảng viên, định kỳ hàng tháng đều tổ chức sinh hoạt đảng với những nội dung cụ thể, thiết thực, bám sát thực tiễn và nguyện vọng của người dân, như: Đảm bảo mọi người dân địa phương, đặc biệt là các gia đình chính sách, hộ nghèo đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ no ấm; huy động Nhân dân vệ sinh môi trường, làm đẹp cảnh quan bản làng…

“Sự đổi thay lớn nhất ở Cù Bai chính là trong tư duy và nếp nghĩ, cách làm của người dân đã chuyển biến rõ rệt. Tư tưởng trông chờ, ỷ lại cùng những tập tục lạc hậu dần được xóa bỏ. Người dân đã nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của một sinh kế bền vững, biết tạo ra những sản phẩm phù hợp với nhu cầu thị trường và xây dựng một nếp sống văn hóa, nghĩa tình. Để có được điều này, người dân Cù Bai luôn một lòng đi theo Đảng, cùng với vai trò đi đầu, gương mẫu trong mọi mặt của những già làng, người có uy tín như Hồ Văn Tửu, Hồ Đồn, và của những đảng viên kiên trung như Hồ Văn Xừm, Hồ Phơng”, thiếu tá Nguyễn Minh Tiến chia sẻ thêm.

Cán bộ Đồn Biên phòng Hướng Lập luôn gần gũi, sâu sát với người dân Cù Bai – Ảnh: H.N

Để Cù Bai có được dáng vóc như hôm nay, không thể không nhắc đến vai trò thầm lặng nhưng đầy ý nghĩa của những người lính mang quân hàm xanh. Ông Hồ Phơng (88 tuổi đời, 41 năm tuổi Đảng), được mệnh danh là “ngọn đuốc” dẫn đường trong mọi phong trào, hoạt động tại Cù Bai, khẳng định rằng: cán bộ biên phòng chẳng khác nào con em ruột thịt của dân bản.

Chính vì lẽ đó, họ có thể sát cánh, hỗ trợ dân bản mọi việc: từ khai hoang, xây dựng hệ thống thủy lợi để canh tác lúa nước, đến hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi, trồng rừng; từ củng cố hệ thống chính trị địa phương đến việc dạy chữ, chăm lo cho các gia đình chính sách, hộ nghèo… Theo ông, nếu không có Bộ đội Biên phòng, người dân Cù Bai khó lòng có được cuộc sống ấm no như hiện tại.

“Tháng 7/1954, Hiệp định Giơnevơ được ký kết, lấy sông Bến Hải làm giới tuyến quân sự tạm thời. Đến tháng 5/1955, bọn phản động phái hữu Lào, được Mỹ-Diệm hậu thuẫn, đã đưa quân khiêu khích gây tranh chấp biên giới ở Hướng Lập. Ngày 1/6/1955, lực lượng ta đã có mặt tại Cù Bai, cắm cờ Tổ quốc tại ngã ba biên giới với Lào và giới tuyến tạm thời giữa hai miền Nam-Bắc. Đây chính là dấu mốc lịch sử thành lập Đồn Công an nhân dân vũ trang Cù Bai ngày ấy, tiền thân của Đồn Biên phòng Hướng Lập hôm nay. Đơn vị hiện đang quản lý địa bàn xã Hướng Lập, bảo vệ đường biên giới dài trên 28,5km với 16 mốc quốc giới và 5 cọc dấu. Trong suốt quá trình hình thành và phát triển, đơn vị đã có nhiều năm đóng quân tại Cù Bai, mãi đến năm 1998 mới chuyển sang doanh trại mới ở bản A Xóc. Đối với người dân trên địa bàn quản lý nói chung, và bản Cù Bai nói riêng, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ luôn dành những tình cảm sâu nặng, dựa vào dân để xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, xứng đáng với 2 lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ này, đơn vị đã tổ chức nhiều hoạt động thiết thực nhằm chung tay giúp người dân nơi biên cương Tổ quốc đón một cái Tết cổ truyền dân tộc no ấm, an lành”, trung tá Hồ Văn Quân, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Hướng Lập, chia sẻ.

Tiếp nối những câu chuyện về mảnh đất và con người nơi biên viễn này, tôi được nghe rất nhiều về những toan tính, dự định lớn lao nhằm vươn tới một cuộc sống khá giả, văn minh và thấm đượm nghĩa tình quân dân. Dẫu biết phía trước là một chặng đường dài với không ít gian khó, nhưng tôi tin rằng các thế hệ người dân Cù Bai, cùng với những người lính mang quân hàm xanh, sẽ làm được điều đó. Bởi họ đã từng kề vai sát cánh vượt qua những thời điểm khắc nghiệt nhất của chiến tranh, và tiếp tục vượt lên mọi gian nan trong hành trình vươn tới tương lai của chính mình.

Huy Nam