Phiên tòa giả định nổi lên như một phương pháp giáo dục pháp luật trực quan và hiệu quả bậc nhất, được kiến tạo từ các vụ án có thật và điều chỉnh phù hợp với tâm lý từng độ tuổi, nhằm nâng cao nhận thức và ý thức thượng tôn pháp luật cho đoàn viên, thanh thiếu niên. Gần đây, Đoàn Khối các cơ quan Đảng tỉnh đã phối hợp tổ chức một phiên tòa giả định về phòng, chống bạo lực học đường tại Trường Trung cấp Công nghệ-Du lịch số 10. Phiên tòa đã tái hiện một vụ án bạo lực học đường nghiêm trọng dẫn đến chết người, với sự tham gia trực tiếp của các em học sinh. Sự kiện này đã tác động mạnh mẽ đến gần 500 đoàn viên và học sinh, giúp các em nhận thức rõ về hậu quả của vi phạm pháp luật, quy trình tố tụng và thúc đẩy ý thức tuân thủ luật pháp, góp phần xây dựng môi trường giáo dục an toàn. Mô hình này đang được triển khai rộng rãi để phổ biến pháp luật và phòng ngừa các tệ nạn xã hội.
QTO – Phiên tòa giả định nổi lên như một phương pháp giáo dục pháp luật trực quan và hiệu quả bậc nhất, được kiến tạo từ những tình tiết chân thực của các vụ án có thật, đồng thời được tinh chỉnh để phù hợp với tâm lý đặc trưng của từng độ tuổi. Mỗi phiên tòa, với vai trò là một “giảng đường đặc biệt”, không chỉ củng cố kiến thức mà còn hun đúc ý thức thượng tôn pháp luật sâu sắc cho đoàn viên, thanh thiếu niên.
Trực quan hóa pháp luật
Với mục tiêu cao cả là nâng cao nhận thức và ý thức tuân thủ pháp luật trong cộng đồng đoàn viên, thanh thiếu niên cùng toàn thể người dân, thời gian gần đây, Đoàn Khối các cơ quan Đảng tỉnh đã chủ động phối hợp cùng Sở Tư pháp và các đơn vị hữu quan để tổ chức một phiên tòa giả định chuyên đề phòng, chống bạo lực học đường tại Trường Trung cấp Công nghệ-Du lịch số 10.
Nội dung của phiên tòa giả định tái hiện một vụ án cụ thể: Vào ngày 2/7/2025, tại khu ký túc xá của Trường Trung cấp Công nghệ-Du lịch số 10, một cuộc xô xát đã nảy sinh giữa Đinh Hoài Nam và Nguyễn Nhật Bảo Minh. Sau vụ việc ban đầu, Nam đã liên lạc với Trần Long, kêu gọi thêm Trần Ánh, Trần Văn Nậy cùng một số đối tượng khác đến hỗ trợ giải quyết mâu thuẫn. Về phía Bảo Minh, thông tin về sự việc đã được chia sẻ với Nguyễn Hữu Long, Ngô Quang Minh và một số học sinh khác, dẫn đến việc hai nhóm thống nhất hẹn đánh nhau. Để chuẩn bị cho cuộc đụng độ, cả hai bên đã tự trang bị các loại hung khí nguy hiểm như dao, gậy gỗ, tuýp sắt, chai thủy tinh và chai xăng tự chế…
Tiếp nối chuỗi các vụ gây gổ và xô xát, vào khoảng 0 giờ 30 phút ngày 6/7/2025, khi Nguyễn Nhật Bảo Minh đang điều khiển xe mô tô chở Ngô Quang Minh đi qua khu vực trước cổng trường, nhóm của Trần Ánh đã tiến hành phục kích và thực hiện hành vi tấn công tàn bạo. Hậu quả là Nguyễn Nhật Bảo Minh, do bị tấn công bằng tuýp sắt và chai xăng tự chế đang bùng cháy, đã mất lái, khiến chiếc xe mô tô đâm vào gốc cây ven đường và ngã văng xuống vỉa hè. Bảo Minh tử vong tại chỗ do chấn thương sọ não nghiêm trọng, trong khi Ngô Quang Minh chịu thương tích với tỷ lệ 10%. Chiếc xe mô tô bị hư hỏng nặng, ước tính thiệt hại lên tới 10.800.000 đồng.
Ngay sau khi gây án, các đối tượng liên quan đã lập tức bỏ trốn khỏi hiện trường. Tuy nhiên, hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng của chúng đã bị cơ quan chức năng tiến hành điều tra và truy tố theo các tội danh “Gây rối trật tự công cộng” và “Cố ý gây thương tích”.
 |
| Phiên tòa giả định về chủ đề phòng, chống bạo lực học đường tại Trường trung cấp Công nghệ-Du lịch số 10 – Ảnh: Đ.N |
Điểm đặc biệt của phiên tòa giả định này là việc các em học sinh Trường Trung cấp Công nghệ-Du lịch số 10 đã trực tiếp tham gia tái hiện các tình huống. Phiên tòa không đơn thuần là hoạt động tuyên truyền pháp luật, mà còn đào sâu vào quy trình xét hỏi, phân tích tâm lý tội phạm ở lứa tuổi vị thành niên, từ đó làm nổi bật cả tính nghiêm minh lẫn giá trị nhân đạo sâu sắc của hệ thống pháp luật.
Với sự tham dự của gần 500 đoàn viên và học sinh nhà trường, phiên tòa giả định đã tạo ra một tác động mạnh mẽ. Việc trực tiếp chứng kiến toàn bộ diễn biến quá trình xét xử và mức án do tòa tuyên sẽ là một bài học vô giá, giúp các em không chỉ nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật mà còn kiến tạo một văn hóa ứng xử văn minh, từ đó đóng góp thiết thực vào việc xây dựng một môi trường giáo dục thực sự an toàn, lành mạnh và thân thiện.
Trong giai đoạn gần đây, mô hình phiên tòa giả định đã được các cơ quan chức năng tăng cường phối hợp triển khai rộng rãi, nhằm mục đích phổ biến kiến thức pháp luật sâu rộng đến đoàn viên, thanh thiếu niên và mọi tầng lớp nhân dân trên khắp địa bàn tỉnh. Mỗi phiên tòa là một cơ hội để tái hiện sinh động các vụ án có thật, từ đó giúp người tham dự nhận thức một cách sâu sắc về những hệ lụy nghiêm trọng của hành vi vi phạm pháp luật, đồng thời thấu hiểu rõ ràng hơn về quy trình tố tụng và sự nghiêm minh bất di bất dịch của luật pháp.
Mô hình giáo dục hiệu quả
Sau trải nghiệm tham dự phiên tòa giả định đầy ý nghĩa, đoàn viên Nguyễn Văn Quân, đến từ Trường Trung cấp Công nghệ-Du lịch số 10, đã không giấu nổi sự xúc động và chia sẻ: “Bằng phương pháp sân khấu hóa đầy chân thực, tái hiện một vụ án có thật, phiên tòa đã giúp chúng em dễ dàng tiếp cận các quy định pháp luật. Chúng em nhận thức rõ ràng hơn về những hậu quả khôn lường của bạo lực học đường, từ việc sử dụng hung khí cho đến hành vi giải quyết mâu thuẫn bằng vũ lực. Từ phiên tòa này, bản thân em đã nâng cao đáng kể ý thức pháp luật, học được cách kiềm chế cảm xúc cá nhân và luôn ưu tiên đối thoại thay vì dùng bạo lực.”
Trong bối cảnh hiện tại, các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến bạo lực học đường, tệ nạn ma túy và bạo lực gia đình đang có dấu hiệu gia tăng đáng báo động. Do đó, việc triển khai các phiên tòa giả định tập trung vào những chủ đề này trở nên vô cùng cấp thiết. Chúng sẽ giúp đoàn viên, thanh niên và cộng đồng nhận diện rõ ràng ranh giới giữa điều đúng và điều sai, đồng thời khắc sâu tính nghiêm minh của pháp luật, từ đó trang bị những bài học phòng ngừa hiệu quả cho chính bản thân họ.
Bà Hoàng Thị Lệ Thiết, Bí thư Đoàn Khối các cơ quan Đảng tỉnh, đã nhấn mạnh: “Trong giai đoạn vừa qua, Đoàn Khối các cơ quan Đảng tỉnh đã đẩy mạnh công tác phối hợp cùng Sở Tư pháp và các đơn vị liên quan để triển khai sâu rộng các hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật đến đoàn viên, thanh thiếu niên trên toàn địa bàn. Công tác tuyên truyền này được thực hiện thông qua nhiều hình thức đa dạng và sáng tạo, mà phiên tòa giả định là một trong những điểm nhấn quan trọng. Nhờ có phiên tòa giả định, việc phổ biến các chủ trương, đường lối của Đảng, cũng như chính sách và pháp luật của Nhà nước đã được tăng cường hiệu quả, từ đó góp phần kiến tạo một hành lang pháp lý vững chắc, giúp người dân tự tin hành xử đúng đắn và tránh xa vòng lao lý.”
Đ.N
