Thượng Văn Canh, một chàng trai Vân Kiều kiên cường, đã tạm gác giấc mơ đại học để trải qua 4 năm làm công nhân nơi xứ người, miệt mài kiếm tiền chữa bệnh cho mẹ. Dù cuộc sống mưu sinh đầy gian khó, anh vẫn không ngừng tự học và nuôi dưỡng khao khát trở lại giảng đường. Khi bệnh tình của mẹ thuyên giảm, Canh trở về theo đuổi học vấn, bất ngờ lựa chọn ngành Giáo dục Mầm non và đối mặt với nhiều định kiến về giới. Hiện tại, Thượng Văn Canh là sinh viên xuất sắc tại Trường Cao đẳng Sư phạm Quảng Trị, năng nổ trong các hoạt động và trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho cộng đồng.
Bốn năm tuổi trẻ của Thượng Văn Canh (sinh năm 2000), chàng trai Vân Kiều kiên cường, đã gắn liền với âm thanh máy may, mùi da giày và những ca tăng ca miệt mài nơi xứ người. Mọi gian nan được cậu đón nhận với nghị lực phi thường, tất cả vì khao khát có tiền chữa bệnh cho mẹ và chắp cánh cho ước mơ học vấn.
Giấc mơ gián đoạn
Trong những đêm dài tại ký túc xá, Thượng Văn Canh thường hoài niệm về căn phòng trọ chật hẹp, nóng bức tại TP. Hồ Chí Minh. Nơi cậu chỉ kịp buông mình xuống giường sau những giờ lao động nặng nhọc. Tuy nhiên, anh không nhìn lại giai đoạn ấy bằng sự oán trách, mà bằng lòng tri ân sâu sắc, bởi lẽ, chính những tháng ngày mồ hôi đổ đã tạo nên con người anh của hiện tại.
![]() ![]() |
| Sau bao năm miệt mài phấn đấu, ước mơ giảng đường của Thượng Văn Canh đã thành hiện thực. Ảnh: Q.H |
Sinh trưởng tại xã Hướng Hiệp, Thượng Văn Canh là người con của cộng đồng Vân Kiều. Anh em Canh lớn lên trong vòng tay tảo tần, những giọt mồ hôi của cha mẹ. Dù cuộc sống còn nhiều khó khăn, cha mẹ Canh chưa bao giờ chấp nhận việc con cái phải bỏ học để phụ giúp nương rẫy. Ngược lại, họ luôn dùng chính những trải nghiệm gian khó của mình để khắc sâu vào tâm trí con giá trị của tri thức, như một điểm tựa vững chắc để vươn lên.
Thấm nhuần lời dạy của đấng sinh thành, Canh luôn chuyên tâm học hành. Ngoài thời gian học trên lớp và phụ giúp gia đình, anh dành phần lớn tâm sức cho việc tự học. Dù nhiều khi đến trường với cái bụng đói, Canh vẫn không hề xao nhãng bài giảng. Năm nào anh cũng xuất sắc đạt danh hiệu học sinh giỏi, học sinh tiên tiến với thành tích học tập luôn đứng đầu. Trong ký ức của thầy cô, bạn bè, Canh là một học sinh giỏi Toán, đồng thời sở hữu nhiều năng khiếu nổi bật.
Khi cánh cửa giảng đường đã cận kề, một biến cố lớn ập đến gia đình Canh. Mẹ anh lâm trọng bệnh, cần một khoản tiền lớn để chạy chữa. Nhận thấy gia cảnh không kham nổi, Canh đã đưa ra một quyết định đầy đau đớn: tạm gác lại kỳ thi đại học. Anh theo chân các thanh niên trong bản vào Nam tìm kiếm cơ hội làm công nhân, với hy vọng kiếm tiền chữa bệnh cho mẹ và ấp ủ lời hứa sẽ quay lại hoàn thành giấc mơ học vấn. Anh chia sẻ: “Đó là lần đầu tiên tôi rời xa gia đình, bản làng. Hành trang chỉ vỏn vẹn chiếc ba lô với vài bộ quần áo. Nghe mọi người bảo vào Nam dễ kiếm tiền hơn nên tôi mạnh dạn đi vậy thôi.”
Khai mở một tình yêu
Trái với hình dung ban đầu, cuộc sống mưu sinh xa nhà chất chứa đầy thử thách. Anh phải nỗ lực học may, học làm giày da để tìm được chỗ đứng trong các phân xưởng. Mỗi ngày, thời gian của Canh gần như hoàn toàn dành cho công việc. Anh chủ động xin tăng ca để có thêm thu nhập. Nhận thấy sự nỗ lực và hoàn cảnh của Canh, những đồng nghiệp khác đều cảm thông và sẵn lòng hỗ trợ anh.
![]() ![]() |
| Canh trình diễn văn nghệ cùng bạn bè trong lớp. Ảnh: Q.H |
Thời gian cứ thế thấm thoắt trôi qua, Canh dần trở thành một công nhân lành nghề. Niềm vui lớn nhất mỗi tháng của anh là nhận tiền lương để gửi về quê chữa bệnh cho cha mẹ. Anh trích lại một phần nhỏ để nuôi dưỡng quyết tâm nối lại giấc mơ dang dở. Kể từ khi vào TP. Hồ Chí Minh làm công nhân, Canh vẫn duy trì thói quen dậy sớm, dành ít nhất 30 phút tự học mỗi ngày. Mỗi khi ngồi bên trang sách, anh tìm thấy một cảm giác bình yên đến lạ.
Sau 4 năm miệt mài làm công nhân, khi bệnh tình của mẹ đã thuyên giảm và kinh tế gia đình dần ổn định, Canh quyết định trở về, theo đuổi ước mơ bấy lâu. Tuy nhiên, sự khởi đầu sau một quãng thời gian dài gián đoạn luôn tiềm ẩn nhiều thử thách. Một lần nọ, Canh lắng nghe chị gái, một giáo viên mầm non tại xã La Lay, chia sẻ về đồng nghiệp của mình – một nam giáo viên đã chọn chuyên ngành mầm non và luôn khiến mọi người ngưỡng mộ bởi lòng yêu nghề, mến trẻ.
Câu chuyện ấy dường như đã “đánh thức” một điều tiềm ẩn trong Canh. Trước đó, anh cũng từng nghĩ đến công việc này, bởi lẽ Canh vốn rất yêu trẻ, luôn mong muốn được chăm sóc, quan tâm người khác. Việc sở hữu nhiều tài lẻ cũng là lợi thế giúp anh thuận lợi theo đuổi một ngành nghề hiếm nam giới lựa chọn.
Kiên định trước định kiến giới
Khi gặp Thượng Văn Canh tại giảng đường Trường Cao đẳng Sư phạm Quảng Trị, ấn tượng đầu tiên đọng lại là đôi mắt sáng rực trên gương mặt có phần gầy gò. Canh hóm hỉnh chia sẻ, những năm tháng làm công nhân đã “tạm ứng” mất một phần cân nặng của anh. Hiện tại, Canh đang giữ chức Bí thư Chi đoàn Giáo dục Mầm non K30A và gần đây còn được bầu vào Ban Chấp hành Hội Sinh viên Trường Cao đẳng Sư phạm Quảng Trị.
Nhớ lại câu chuyện cũ, Canh bộc bạch rằng dường như số phận đã gắn chặt anh với những gian khó. Việc đến với chuyên ngành mầm non cũng không ngoại lệ, chất chứa nhiều trăn trở. Khi hay tin Canh theo học ngành này, nhiều người đã không khỏi bàn tán, cho rằng đây là lĩnh vực dành riêng cho nữ giới và cơ hội việc làm cho nam giới sẽ rất hạn chế.
“Thoạt đầu, tôi cũng trăn trở rất nhiều, bởi tôi cảm nhận được sự chân thành trong những lời góp ý ấy. Thế nhưng, tôi tự nhủ mình cần sống trọn vẹn cho hiện tại. Nếu dốc sức phấn đấu hết mình trong hiện tại, tôi tin rằng tương lai sẽ rộng mở hơn,” Canh bộc bạch.
Với suy nghĩ đó, Canh luôn nỗ lực không ngừng trong học tập. Nhận thấy anh từng trải qua 4 năm làm công nhân, ít có cơ hội tích lũy kiến thức và kỹ năng, các bạn trong lớp đã nhiệt tình chia sẻ, hỗ trợ. Nhờ vậy, việc học tập không còn là áp lực quá lớn đối với Canh. Anh có thêm thời gian tham gia các hoạt động, phong trào. Hạnh phúc lớn nhất của Canh lúc này là được cùng cán bộ, giảng viên, giáo viên Trường Cao đẳng Sư phạm chung tay giúp đỡ những hoàn cảnh khó khăn.
Canh xúc động chia sẻ: “Trước đây, tôi chỉ có thể giúp đỡ gia đình và bản thân. Nhưng giờ đây, tôi đã tìm thấy thêm niềm hạnh phúc lớn lao khi được góp sức giúp đỡ những người xung quanh.”
Khi đề cập đến nam sinh duy nhất đang theo học chuyên ngành mầm non tại trường, cô Nguyễn Thị Kim Thái, Bí thư Đoàn Trường Cao đẳng Sư phạm Quảng Trị, nhận định rằng chính Canh đã trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho nhiều bạn trẻ khác. Ở Canh, mọi người dễ dàng nhận thấy một niềm đam mê và hoài bão lớn lao, cùng với những năng khiếu nổi bật.
Cô Kim Thái khẳng định: “Em ấy luôn nhiệt tình, năng nổ trong các hoạt động của trường, của Khoa Giáo dục Mầm non, và đặc biệt là với những chương trình thiện nguyện do Đoàn, Hội tổ chức. Chúng tôi tin rằng Canh sẽ hiện thực hóa được giấc mơ của mình dưới mái trường này.”
Quang Hiệp
















