Các cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm cải thiện thu nhập và nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào dân tộc thiểu số. Trọng tâm là đa dạng hóa các mô hình phát triển kinh tế như chuyển đổi cây trồng có giá trị cao, chăn nuôi gia súc và kết hợp trồng rừng, giúp nhiều hộ gia đình vươn lên thoát nghèo. Bên cạnh đó, xuất khẩu lao động được xác định là hướng đi chiến lược, mang lại nguồn thu nhập ổn định từ 30-40 triệu đồng/tháng, giúp nhiều gia đình xây dựng cơ ngơi khang trang. Giải pháp này không chỉ giải quyết việc làm, thúc đẩy kinh tế địa phương mà còn góp phần thay đổi tư duy, đẩy lùi hủ tục và thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
QTO – Nhằm thúc đẩy quá trình cải thiện thu nhập và nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào dân tộc thiểu số (ĐBDTTS), các cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương đã ưu tiên triển khai hàng loạt giải pháp đồng bộ. Trong đó, việc đa dạng hóa các hình thức phát triển kinh tế được chú trọng đặc biệt, góp phần giúp người dân từng bước ổn định cuộc sống và vươn lên thoát nghèo bền vững.
Đa dạng hóa mô hình sản xuất sinh kế
Trong những năm gần đây, với sự quan tâm đặc biệt từ Đảng và Nhà nước, cùng hàng loạt chương trình, dự án hỗ trợ thiết thực, đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số (ĐBDTTS) đã ghi nhận những cải thiện rõ rệt. Nhiều hộ gia đình ĐBDTTS đã chủ động thay đổi tư duy, từ bỏ tâm lý trông chờ, ỷ lại để mạnh dạn đầu tư sản xuất, từng bước kiến tạo cuộc sống ổn định và vươn lên thoát nghèo bền vững.
Bản Lương Năng, xã Kim Điền, nơi cư trú của đồng bào người Chứt qua nhiều thế hệ, đã chứng kiến nhiều hộ gia đình thoát nghèo nhờ việc tiếp cận các nguồn vốn chính sách ưu đãi, đồng thời ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và nhân rộng các mô hình sản xuất hiệu quả.
Gia đình chị Cao Thị Vây là một điển hình tiêu biểu cho sự chuyển mình này. Từ nguồn vốn ưu đãi 30 triệu đồng ban đầu và qua các lớp tập huấn, chuyển giao kỹ thuật do chính quyền địa phương tổ chức, chị Vây đã mạnh dạn cải tạo vườn tạp, chuyển sang trồng xen canh nhiều loại cây ăn quả có giá trị kinh tế. Hiện nay, vườn cây ăn quả của gia đình chị, với gần 2.000 gốc mít, hồng xiêm, cam, bưởi, ổi…, không chỉ cho thu hoạch đều đặn mà còn mang lại nguồn thu nhập trên 100 triệu đồng mỗi năm.
Chị Vây chia sẻ: “Nhờ tham gia các lớp tập huấn, tôi đã tiếp thu được nhiều kiến thức quý giá. Điều quan trọng nhất là qua mỗi năm, tôi không ngừng học hỏi và rút kinh nghiệm để chăm sóc cây trồng, phòng trừ sâu bệnh hiệu quả.” Hiện nay, vườn cây ăn quả của gia đình chị phát triển rất tốt; vào mùa thu hoạch, các thương lái chủ động đến tận vườn để thu mua. Nhờ đó, gia đình có nguồn thu nhập ổn định hơn, cuộc sống được cải thiện đáng kể, không còn phải lo lắng về đói nghèo.
 |
| Mô hình vườn cây ăn quả mang lại hiệu quả kinh tế ấn tượng của gia đình bà Cao Thị Vây, bản Lương Năng, xã Kim Điền – Ảnh: X.P |
Nhiều năm về trước, nguồn thu nhập chính của gia đình chị Hồ Thị Đăm, một người Khùa tại bản La Trọng 1, xã Dân Hóa, cũng như nhiều hộ dân khác, chủ yếu phụ thuộc vào sản xuất nương rẫy. Tuy nhiên, kể từ khi được tham gia các lớp tập huấn về kỹ thuật chăn nuôi và nhận hỗ trợ lợn giống từ các nguồn vốn chính sách, đời sống của gia đình chị Đăm đã từng bước được cải thiện đáng kể.
Chị Đăm chia sẻ rằng chăn nuôi đã mang lại lợi ích kinh tế rõ rệt, giúp gia đình chị có điều kiện tu sửa nhà cửa khang trang và đảm bảo việc học hành cho con cái. Cũng với định hướng phát triển chăn nuôi, nhưng gia đình ông Cao Xuân Xiêm ở bản K-Ai, xã Dân Hóa lại chọn hướng chăn nuôi bò kết hợp trồng rừng để vươn lên thoát nghèo. Hiện nay, gia đình ông Xiêm sở hữu gần 10ha rừng keo trồng và đàn bò lên đến hàng chục con, mang lại nguồn thu nhập ổn định mỗi năm.
Ông Trương Công Thắng, Phó Chủ tịch UBND xã Dân Hóa, cho biết: “Với đặc thù là một xã miền núi, biên giới, nơi có hơn 90% đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, địa phương chúng tôi luôn chú trọng phổ biến kiến thức, đồng thời đa dạng hóa các mô hình sản xuất nhằm hỗ trợ người dân từng bước tự chủ về kinh tế, từ đó nâng cao đời sống vật chất và tinh thần một cách bền vững.”
Xuất khẩu lao động: Hướng đi chiến lược thoát nghèo bền vững
Bên cạnh việc chú trọng tăng gia sản xuất và phát triển kinh tế hộ gia đình nhằm nâng cao thu nhập, xuất khẩu lao động đã nổi lên như một hướng đi chiến lược, giúp các cộng đồng người Chứt, Khùa, Mày, Rục… tại các xã biên giới sớm vươn lên thoát nghèo và mở ra những cơ hội làm giàu bền vững.
Gia đình chị Hồ Thị Thanh (dân tộc Chứt) ở bản Hưng, xã Dân Hóa, là một trong những hộ dân tiên phong có con em tham gia xuất khẩu lao động tại địa phương. Con gái chị, sau nhiều năm làm việc tại Nhật Bản, đều đặn gửi về cho gia đình từ 30 – 40 triệu đồng mỗi tháng, giúp gia đình nhanh chóng trả hết các khoản vốn vay và cải thiện đáng kể chất lượng cuộc sống. Hiện tại, gia đình chị đã sở hữu một cơ ngơi khang trang, tiện nghi hơn nhiều so với trước đây.
Theo thống kê, hiện tại trên địa bàn xã Dân Hóa đã có hơn 40 hộ gia đình có con em tham gia xuất khẩu lao động. Nhờ nguồn thu này, nhiều hộ từng thuộc diện nghèo khó nay đã sở hữu nhà cửa khang trang và có điều kiện đầu tư vào sản xuất. Đặc biệt, những lao động trở về nước còn mang theo tư duy đổi mới, mạnh dạn mua sắm máy móc, phát triển các dịch vụ hoặc tìm kiếm việc làm tại các doanh nghiệp trong khu vực, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương.
Tại xã Kim Phú, nơi khoảng gần 8% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, chủ yếu là người Rục sinh sống tập trung tại các bản Ón, Mò O Ồ Ồ và Yên Hợp. Chính quyền địa phương cùng lực lượng Bộ đội Biên phòng đóng chân trên địa bàn đã đồng bộ triển khai nhiều giải pháp, nhằm trang bị kiến thức và tạo động lực để bà con tự tin vươn lên.
Ông Hoàng Thanh Bình, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Phú, cho biết: “Bên cạnh việc phát triển các mô hình chăn nuôi, trồng trọt, địa phương chúng tôi còn nỗ lực triển khai các hoạt động tuyên truyền, vận động, phổ biến thông tin đến từng bản làng, khuyến khích bà con tích cực tham gia chương trình xuất khẩu lao động ở nước ngoài. Đây là giải pháp quan trọng góp phần giải quyết việc làm, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội tại địa phương.”
Cũng theo ông Bình, việc đẩy mạnh xuất khẩu lao động không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn giúp bà con dần bắt nhịp với nếp sống hiện đại. Qua đó, từng bước đẩy lùi các hủ tục lạc hậu, xây dựng sự tự tin để vươn lên, đồng thời thu hẹp khoảng cách phát triển giữa vùng miền núi và miền xuôi.
Xuân Phú
