Học tập suốt đời: Chìa khóa nâng tầm tri thức, kiến tạo xã hội thịnh vượng

Phong trào khuyến học, khuyến tài và xây dựng xã hội học tập đang lan tỏa mạnh mẽ, đạt được nhiều thành tựu đáng kể nhờ sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền và sự tham gia tích cực của cộng đồng. Hội Khuyến học các cấp đóng vai trò nòng cốt, tập trung huy động nguồn lực, xây dựng quỹ khuyến học và triển khai hiệu quả các mô hình học tập như "Gia đình học tập", "Dòng họ học tập". Nhiều địa phương đã đạt tỷ lệ cao các mô hình này, đồng thời tiên phong ứng dụng công nghệ số để mở rộng cơ hội và trang bị kỹ năng số cho người dân. Những nỗ lực này đã đưa phong trào đi vào chiều sâu, góp phần củng cố nhận thức về học tập suốt đời và tạo động lực phát triển bền vững cho xã hội.

Nhận thức rõ công tác truyền thông về phong trào HTSĐ trong gia đình, dòng họ và cộng đồng là nhiệm vụ trọng tâm nhằm hình thành XHHT từ cấp cơ sở, Hội Khuyến học xã Trường Sơn đã khẳng định vai trò nòng cốt trong việc khơi dậy và vận động người dân tích cực xây dựng các mô hình học tập tiên tiến.

Bà Phạm Thị Mỹ Hạnh, Chủ tịch Hội Khuyến học xã Trường Sơn, chia sẻ: “Hội Khuyến học xã hiện có 20 chi hội, thu hút sự tham gia của 1.746 hội viên. Để nâng cao hiệu quả phong trào KH, KT và xây dựng XHHT, hội đã tích cực tổ chức các hoạt động thiết thực như xây dựng tủ sách, góc học tập tại các trường, trao học bổng, tặng quà cho học sinh có thành tích xuất sắc và học sinh nghèo vượt khó. Đặc biệt, các mô hình ý nghĩa như “Tiếng trống khuyến học”, “Nâng bước chân em đến trường”, “Nuôi heo đất khuyến học”, cùng các chương trình hỗ trợ học sinh nghèo và khen thưởng học sinh giỏi đã được duy trì hiệu quả. Nhờ những nỗ lực này, tỉ lệ gia đình học tập trên địa bàn xã đã đạt 85,8%; 100% đơn vị đăng ký “Đơn vị học tập” đều được công nhận; và 100% mô hình cộng đồng học tập cấp xã đạt tiêu chuẩn đề ra”.

Hội khuyến học tỉnh tổ chức chương trình trao xe đạp cho học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn vươn lên trong học tập – Ảnh: N.L

Một điểm nhấn đáng chú ý là việc triển khai ứng dụng công nghệ số vào quá trình xây dựng XHHT tại xã Trường Sơn thông qua những hoạt động ý nghĩa và thiết thực. Chính quyền địa phương đã xây dựng kế hoạch cụ thể nhằm nâng cao nhận thức của các cơ quan, đơn vị, cơ sở giáo dục và toàn thể Nhân dân về vai trò then chốt của HTSĐ. Theo đó, xã khuyến khích triển khai các mô hình đột phá như “Bản đồ cơ hội học tập”, “Điểm hỗ trợ kỹ năng số và trí tuệ nhân tạo”, đồng thời tăng cường nguồn học liệu số, phát triển dịch vụ học tập cộng đồng và hướng dẫn người dân sử dụng công nghệ một cách an toàn, hiệu quả.

Đây cũng là một trong những giải pháp quan trọng nhằm hưởng ứng phong trào “Bình dân học vụ số”, trang bị cho người dân khả năng tiếp cận, khai thác công nghệ số và trí tuệ nhân tạo một cách an toàn, thiết thực, có trách nhiệm, góp phần mở rộng đáng kể cơ hội học tập cho mọi đối tượng.

Trong bối cảnh đó, các mô hình “Gia đình học tập” và “Dòng họ học tập” do Hội Khuyến học xã Vĩnh Thủy khởi xướng đang từng bước đi vào nền nếp, gắn kết chặt chẽ với phong trào xây dựng “Gia đình văn hóa”, tạo nên sự chuyển biến tích cực từ nhận thức đến hành động của mỗi cá nhân.

Kết quả đánh giá thường niên cho thấy, 100% cộng đồng đạt danh hiệu “Cộng đồng học tập”, 100% đơn vị được công nhận “Đơn vị học tập”, hơn 90% gia đình đạt “Gia đình học tập” và 93,9% dòng họ đạt danh hiệu “Dòng họ học tập”. Những con số ấn tượng này không chỉ minh chứng cho sự hưởng ứng mạnh mẽ của người dân, mà còn khẳng định việc học tập đã thực sự trở thành một nhu cầu thiết yếu trong mỗi gia đình.

Ông Võ Duy Hoài, Chủ tịch Hội Khuyến học xã Vĩnh Thủy, cho biết: “Hội đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền nhằm giúp người dân nhận thức sâu sắc vị trí, vai trò của việc học đối với hạnh phúc gia đình và sự phát triển của dòng họ. Một trong những tiêu chí cứng để chấm điểm xét duyệt “Gia đình văn hóa” chính là khả năng các gia đình xây dựng được mô hình gia đình học tập. Khi mỗi gia đình trở thành một môi trường học tập tích cực, thì dòng họ và cộng đồng cũng dần hình thành một XHHT vững chắc. Điển hình là dòng họ Lê Văn tại thôn Quảng Xá với 55 hộ gia đình vừa ra mắt Quỹ KH-KT, đã huy động được gần 30 triệu đồng từ sự đóng góp của con cháu trong dòng họ…”.

Theo ông Trần Xuân Vinh, Chủ tịch Hội Khuyến học tỉnh, một trong những thành tựu nổi bật thời gian qua là các địa phương đã hoàn thiện tổ chức hội cấp xã và xây dựng chương trình công tác phù hợp với yêu cầu mới; đồng thời, phong trào KH, KT và xây dựng XHHT đã đạt được nhiều bước tiến quan trọng. Hội Khuyến học tỉnh đã tích cực chỉ đạo việc kiện toàn tổ chức, phát triển hội các cấp, đặc biệt là ở cấp xã, phường.

Tính đến nay, 75 xã, phường trên toàn tỉnh đã có tổ chức khuyến học, với hơn 6.900 chi hội, ban khuyến học và gần 510.000 hội viên. Cơ cấu hội viên ngày càng đa dạng, thu hút đông đảo trí thức, doanh nhân, cán bộ trẻ và người lao động tham gia. Đây là mạng lưới then chốt để lan tỏa các chủ trương về HTSĐ đến từng địa bàn dân cư.

Song song với đó, nội dung và phương thức hoạt động của các cấp Hội Khuyến học cũng đã được đổi mới theo hướng thiết thực, linh hoạt và gần gũi với nhu cầu của người dân. Công tác chỉ đạo đổi mới nội dung, phương thức tuyên truyền với nhiều hình thức đa dạng đã góp phần nâng cao nhận thức cho cán bộ, hội viên và Nhân dân về KH, KT, xây dựng XHHT và HTSĐ. Qua đó, nhận thức về HTSĐ trong cán bộ, hội viên và cộng đồng ngày càng được củng cố và phát triển.

Các mô hình như “Gia đình học tập”, “Dòng họ học tập”, “Cộng đồng học tập” và “Đơn vị học tập” không ngừng phát triển vững chắc cả về số lượng và chất lượng tại nhiều địa phương. Toàn tỉnh hiện có 366.054 hộ gia đình (chiếm 84%) đăng ký gia đình học tập; 3.284 dòng họ (chiếm 68%) đăng ký dòng họ học tập; 1.840 cộng đồng (chiếm 93%) đăng ký cộng đồng học tập; 1.328 đơn vị (chiếm 97%) đăng ký đơn vị học tập; và 578.756 công dân (chiếm 62% dân số) đăng ký công dân học tập.

Những kết quả ấn tượng này minh chứng rằng phong trào KH, KT đã thực sự đi vào chiều sâu, lan tỏa mạnh mẽ đến mọi cá nhân, gia đình, dòng họ, cộng đồng và các đơn vị, cơ quan, doanh nghiệp, trở thành động lực mạnh mẽ để xây dựng đời sống văn hóa và phát triển nguồn nhân lực ngay từ cấp cơ sở.

Trong thời gian tới, Hội Khuyến học tỉnh sẽ tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt trong việc kiến tạo XHHT và thúc đẩy HTSĐ nhằm phát huy tinh thần học tập thấm sâu hơn vào mỗi cá nhân, gia đình, dòng họ và trong toàn xã hội. Đồng thời, Hội sẽ tạo bước đột phá trong ứng dụng công nghệ số vào công tác quản lý, kết nối người học và vận động học bổng; xây dựng các mô hình học tập gắn liền với quá trình hình thành công dân số, đặc biệt chú trọng nâng cao kỹ năng số, kỹ năng tự học, kỹ năng khai thác và sử dụng hiệu quả các công cụ trí tuệ nhân tạo, các nền tảng học tập trực tuyến và các nguồn học liệu mở cho thanh thiếu niên và người cao tuổi.

Hội cũng sẽ phát huy tối đa vai trò cầu nối, huy động hiệu quả các nguồn lực xã hội cho sự nghiệp KH, KT, gắn liền với việc sử dụng nguồn kinh phí một cách công khai, minh bạch, hiệu quả và đúng quy định pháp luật.

Thùy Lâm